Witamina D, czyli o dobrej stronie słońca

Słońce wspomaga produkcję witaminy D
 źródło: AFP
12-05-2017 | 14:12

Autor: Natalia Pacholczyk

Większość z nas zna witaminę D jako składnik wspomagający prawidłowy rozwój kości. Ma ona jednak też wpływ na siłę naszych mięśni.

Witamina D to hormon rozpuszczający się w tłuszczach. Organizm człowieka jest zdolny wytworzyć ten składnik dzięki niektórym rodzajom pokarmu oraz w wyniku przekształceń pochodnych cholesterolu przez promieniowanie słoneczne. W badaniach z 2006 roku amerykańscy naukowcy wykazali, że aż 42 procent mieszkańców Stanów Zjednoczonych cierpi na niedobór tej witaminy. A jest ona niezbędna dla zachowania dobrego zdrowia.

Witamina D przechodzi konwersję w wątrobie i nerkach i wtedy przyjmuje aktywną postać. Dzięki temu może trafiać do komórek prawie całego organizmu. Większa część produkcji hormonu odbywa się przez wpływ promieni słońca. Niestety położenie geograficzne Polski nie gwarantuje nam całorocznego dostępu do odpowiedniej ilości słońca. Nasz organizm potrafi syntetyzować tę witaminę tylko w miesiącach od kwietnia do września. W pozostałym czasie konieczna jest zwykle dodatkowa suplementacja. Zaskakujące jest jednak to, że niedobory witaminy D zdarzają się także latem.

Wydaje się to niemożliwe, ale przebywanie w pomieszczeniach w pracy, w domu, w samochodzie i stosowanie filtrów UV sprawia, że organizm nie jest w stanie osiągnąć potrzebnej dobowej dawki. A otrzymuje on ją po zaledwie 15 minutach przebywania na słońcu. Nie można w lecie rezygnować z ochrony przeciwsłonecznej, jednak wtedy musimy na słońcu spędzić trochę więcej czasu – około pół godziny. Można też szukać witaminy w produktach spożywczych, a zwłaszcza w nabiale, rybach morskich, wątróbce i żółtkach jaj. Produkty mleczne nie powinny być jednak wybierane w wersji light, ponieważ to w tłuszczach rozpuszczana jest witamina D.

A warto zatroszczyć się o odpowiedni poziom tego hormonu w naszym organizmie. Jest ona niezastąpiona w rozwoju układu kostnego, zwłaszcza dzieci, a także osób starszych. Zapobiega chorobom układu postawy, np. krzywicy oraz wzmacnia zęby. Dorosłych chroni przed osteoporozą i zmiękczaniem kostnym. Na jesieni czy w zimie może się przydać zwłaszcza to, że wzmacnia ona układ odpornościowy – jej ogromne ilości znajdują się np. w tranie. Wpływa też znacząco na długofalową poprawę pamięci i koncentracji.

Naukowcy z kolei przypominają sportowcom o drogocennym wpływie witaminy D na wzmocnienie siły mięśniowej. Badania Wassnera z 1983 roku wykazały, że hormon ten skutecznie hamuje rozpad białek w mięśniach, a nawet pobudza ich produkcję, co prowadzi do zwiększenia masy mięśniowej. Potwierdziły to też liczne badania pacjentów cierpiących na niedobór witaminy D. Wynika to z tego, że witamina D w działaniu na mięśnie wykazuje cechy podobne do sterydu, który stymuluje syntezę białek.